Script support IE Browser

Oware - warri oyunu Afrika kıtası kökenli bir oyundur. Diğer kıta ve ülkelerde yaşayan Afrika kökenli kişiler sayesinde şu anda Dünya'da en geniş coğrafyada oynanan mangala oyunu olma özelliğine sahiptir. 

Oyun bizim oynadığımız mangala oyunu 6 kuyulu bir tahtada oynanır. Orjinal oyun tahtalarında hazine kuyuları yoktur. Oyuncular kazandıkları taşları kendi önlerinde biriktirirler. Her kuyuda 4 taş ile oyuna başlanır ve mangala oyunundaki 25 taş veya daha fazla taş alan taraf oyunu kazanır. 

Oyunda taşlar tohum olarak adlandırılır ve oyun anlatımında tarım kültüründen faydalanır. Buna bir örnek vermek gerekirse oyun esnasında bir tarafın taşları biterse hamle sırası rakibe geçer ve rakip oyuncu karşıya taş geçirebilecek hamlesi varsa bu hamleyi yapmak zorundadır. Bu durum toprak boş bırakılmaz ve komşu olarak görülen rakip aç bırakılmaz olarak tanımlanmaktadır. Her oyun kendi ortaya çıktığı ve geliştiği toplumun yaşamından etkinlenmiştir oware oyunu da içinden çıktığı Afrika toplulukların yaşam şartlarından etkilenmiştir. 

 Oyuna başlayan taraf kendisine ait 6 küçük kuyunun herhangi birinden hamle yapabilir. Taşların dağıtımında şu yöntem izlenir. Hamle yapılacak kuyudaki taşların hepsi alınır ve bir sonra ki kuyudan başlanarak taşlar dağıtılmaya başlar. Türkiye'de oynadığımız mangala olduğu gibi hamlenin yapıldığı kuyuya ilk taş bırakılmaz, ilk taş bir sonra ki kuyuya bırakılır. 

Oyunda hazine olmadığı için oyuncu kendi 6 numaralı kuyusundan sonra rakibin 1 numaralı kuyusundan itibaren dağıtmaya devam eder. 

Hamle yapan oyuncunun hamlesi rakip kuyulardan birinden biterse ve bu kuyudaki taş sayısı son bıraktığı taş sayısı 3 veya 2 olursa oyuncu bu kuyudaki taşları alır. Fakat burada dikkat edilmesi gereken bir şey vardır. Hamlenin bittiği kuyulardan önce ve hamlenin bittiği kuyuyla bağlantılı olarak 3 ve 2 taş olan kuyulardaki taşları da alır. Bunu bir örnek ile anlatalım. Kuyu numarasını rakam, kuyudaki taş sayısını parantez içinde rakam rakam ile gösterirsek hamle yapmadan önce rakibin kuyusundaki taş dağılımı şöyle olsun. 6(3)-5(2)-4(7)-3(1)-2(2)-1(1). 6 numaralı kuyuda 3 taş, 5 numaralı kuyuda 2 taş, 4 numaralı kuyuda 7 taş, 3 numaralı kuyuda 1 taş, 2 numaralı kuyuda 2 taş ve 1 numaralı kuyuda 1 taş. Oyuncu hamlesini yaptıktan sonra şu şekilde bir dağılım olsun. Oyuncunun hamlesi 3 numaralı kuyuda biter ve  6(3)-5(2)-4(7)-3(2)-2(3)-1(2) . Yani oyuncunun hamlesi 3 numaralı kuyuda biter ve 3 numaralı kuyuda 2 taş, 2 numaralı kuyuda 1 taş ve 1 numaralı kuyuda 2 taş olur. Hamle yapan oyuncu 3, 2 ve 1 numaralı kuyulardaki taşları alır. 

Başlangıçta şu şekilde olsaydı 6(3)-5(2)-4(7)-3(1)-2(0)-1(1) yani 2 numaralı kuyuda taş olmasaydı hamle bitince tahtadaki durum şöyle olacaktı 6(3)-5(2)-4(7)-3(2)-2(1)-1(2)  burada 3 numaralı kuyudan geriye doğru baktığımızda 3 ve 2 taş zinciri 2 kuyuda bozulmaktadır. Yani hamle yapan oyuncu sadece 3 numaralı kuyudaki 2 taşı alabilir geri doğru takip eden kuyulardan taş alamaz. 

Açlık kuralı adı verilen rakip oyuncuyu hamlesiz bırakmamayı esas alan bir kural nedeniyle hamle yapan oyuncunun hamlesi rakibin 6 numaralı kuyusunda biter ve geriye doğru tüm kuyularda 3 veya 2 taştan oluşan bir seri oluşursa hamle yapan oyuncu bu hamlesinden hiç taş alamaz. 

Bir diğer kural ise şu şekildedir. Hamle yapan oyuncu yaptığı hamle ile kendi tarafındaki taşları bitirirse hamle sırası rakibine. Hamle sırası kendisine geçen oyuncunun rakip tarafa taş geçirebileceği bir hamle var ise bunu yapması zorunludur. 

Eğer oyuncunun rakip tarafa taş geçirecek hamlesi yoksa kendi taşlarına sahip olur ve oyun bu şekilde son bulur. 

Oyun sonunda tüm taşların yarısından bir fazlasına sahip olan oyuncu oyunu kazanır. Oyunda beraberlik sonucuda olabilir.